İdare Hukuku

Anasayfa / Çalışma Alanları / İdare Hukuku

 

İdare hukuku, kamu idarelerinin işlem ve eylemleri ile bunlardan doğan hukuki uyuşmazlıkları konu alan hukuk alanıdır. İdarenin tesis ettiği işlemler, uyguladığı yaptırımlar, kamu gücüne dayanan tasarrufları ve idari faaliyetlerinden kaynaklanan zararlar, idare hukuku kapsamında değerlendirilebilir.

İdare ile kişiler veya kurumlar arasında ortaya çıkan uyuşmazlıklarda; işlemin hukuka uygunluğu, yetki, sebep, konu, şekil ve amaç unsurları ile idarenin sorumluluğu gibi hususlar önem taşır. Bu nedenle idare hukukuna ilişkin her uyuşmazlık, somut olayın özelliklerine göre ayrıca incelenmelidir.

İdare Hukuku Nedir?

İdare hukuku, devletin ve diğer kamu tüzel kişilerinin idari faaliyetlerini ve bu faaliyetlerden doğan uyuşmazlıkları düzenleyen hukuk alanıdır. Kamu kurumlarının tesis ettiği işlemler, aldığı kararlar, uyguladığı yaptırımlar ve idari eylemler, bu alan içinde değerlendirilir.

İdare hukukunda uyuşmazlık, çoğu zaman bir idari işlemin iptali, idari eylem veya işlem nedeniyle meydana geldiği ileri sürülen zararın giderilmesi ya da idari yaptırımların hukuka uygunluğunun denetlenmesi şeklinde ortaya çıkabilir.

İdari Dava Nedir?

İdari dava, kamu gücüne dayalı idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıkların idari yargı mercileri önüne taşınmasıdır. Uyuşmazlığın niteliğine göre iptal davası, tam yargı davası veya vergi uyuşmazlıklarına ilişkin davalar gündeme gelebilir.

İdari davalarda, kamu kurumunun yaptığı işlemin hukuka uygun olup olmadığı, kişiye zarar verip vermediği veya mevzuata aykırı sonuç doğurup doğurmadığı incelenir.

İdare Hukuku Kapsamında Gündeme Gelebilecek Konular

İdare hukukuna ilişkin süreçlerde farklı uyuşmazlık türleri ortaya çıkabilir. Bunlara örnek olarak şunlar gösterilebilir:

  • idari işlemlerin iptali talepleri
  • idari eylem ve işlemler nedeniyle zararın giderilmesine ilişkin talepler
  • vergi uyuşmazlıkları
  • kamu kurumlarının tesis ettiği yaptırımlar ve idari para cezaları
  • ruhsat, izin, lisans ve benzeri idari kararlar
  • kamu görevlileriyle ilgili bazı idari işlemler
  • belediye, valilik, kaymakamlık ve diğer kamu kurumlarının işlemlerinden doğan uyuşmazlıklar

Dava Açma Süreci ve Süreler

İdari yargıda dava açma süreleri, uyuşmazlığın türüne ve uygulanacak mevzuata göre değişebilir. Bu nedenle dava açma süresi bakımından her dosyanın ayrıca değerlendirilmesi gerekir. Tebligat tarihi, başvuru süresi ve idari başvuru yollarının kullanılıp kullanılmadığı önem taşır.

Bazı durumlarda idareye ön başvuru yapılması gerekebilir; bazı durumlarda ise doğrudan dava açılması gündeme gelebilir. Sürelerin hak düşürücü nitelik taşıyabildiği durumlar bulunduğundan, sürecin usul yönünden dikkatle incelenmesi gerekir.

Dava Dilekçesi ve Belgeler

İdari davalarda dava dilekçesinin, ilgili yargılama usulüne uygun şekilde hazırlanması gerekir. Dilekçede genel olarak:

  • davacının kimlik ve adres bilgileri
  • davalı idarenin adı
  • dava konusu işlem veya eylem
  • hukuki sebepler
  • vakıalar ve dayanak belgeler
  • talep sonucu

yer alır.

Uyuşmazlığın niteliğine göre tebligatlar, idari başvuru belgeleri, kurum yazışmaları, ödeme kayıtları, işlem örnekleri ve diğer resmi evrak da dosya kapsamında önem taşıyabilir.

Görevli Yargı Mercileri

İdare hukukundan doğan uyuşmazlıklarda görevli merci, davanın türüne göre değişebilir. Uyuşmazlığın niteliğine göre idare mahkemeleri, vergi mahkemeleri, bölge idare mahkemeleri veya Danıştay gündeme gelebilir. Bu nedenle hangi yargı merciinin görevli olduğunun öncelikle belirlenmesi gerekir.

Hukuki İnceleme Kapsamı

İdare hukukuna ilişkin incelemelerde; işlem tarihi, tebligat tarihi, başvuru usulü, idarenin dayandığı mevzuat, işlem gerekçesi ve ortaya çıkan hukuki sonuçlar birlikte değerlendirilir. Her uyuşmazlık aynı usule tabi olmadığından, dava türü ve başvuru yolu somut olaya göre belirlenir.

Alanya’daki ofisimizde, idare hukukuna ilişkin konularda hukuki danışmanlık ve avukatlık faaliyeti yürütülmektedir. Bu kapsamda, idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklar hakkında hukuki durum değerlendirmesi yapılmaktadır.

Bilgilendirme Notu

Bu sayfada yer alan açıklamalar genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. İdare hukukuna ilişkin her işlem ve uyuşmazlık; işlemin türü, tebligat tarihi, başvuru usulü, görevli yargı mercii ve somut olayın özelliklerine göre ayrıca değerlendirilmelidir.

İdare Hukuku — Yasal Çerçeve, Görevli Mahkeme ve Hak Arama Rehberi

Antalya Barosu (Sicil No: 6281) üyesi Avukat Enes Nergiz kuruculuğundaki Av. Enes Nergiz Hukuk ve Danışmanlık Bürosu; Alanya, Antalya, Manavgat, Kemer, Gazipaşa ve Türkiye genelinde İdare Hukuku kapsamındaki dava, icra, tahkim ve danışmanlık süreçlerini 2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK), 3194 s. İmar Kanunu ve 657 s. DMK ile güncel Yargıtay, Danıştay ve Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları ışığında yürütmektedir.

Görevli ve Yetkili Merciler: İdare Mahkemeleri, Vergi Mahkemeleri, Bölge İdare Mahkemeleri ve Danıştay.

İdare Hukuku Kapsamında Temel Davalar, Kanuni Dayanak ve Kritik Süreler Tablosu

Dava / Hukuki İşlem Türü Yasal Dayanak Görevli Mahkeme / Kurum Kritik Süre ve Usul Kuralı
İdari İşlemin İptali ve Yürütmenin Durdurulması Davası 2577 s. İYUK m. 2, m. 7, m. 27 İdare Mahkemesi Genel dava açma süresi yazılı bildirimden itibaren 60 gündür (Vergi Mahkemelerinde 30 gün)
İmar Para Cezası ve Yıkım Kararlarının İptali 3194 s. İmar Kanunu m. 32 & m. 42 İdare Mahkemesi Belediye Encümen kararının tebliğinden itibaren 60 gün içinde YD talepli iptal davası
Tam Yargı (İdari Hizmet Kusuru Tazminat) Davaları 2577 s. İYUK m. 12 – 13 İdare Mahkemesi Eylemin öğrenilmesinden itibaren 1 yıl (her halde 5 yıl) içinde idareye ön başvuru şartı
Turizm Amaçlı Kısa Dönem Kiralama (Airbnb) İdari Para Cezaları 7464 s. Kanun m. 4 İdare Mahkemesi / Sulh Ceza Kaymakamlık/Valilik idari yaptırım kararlarına karşı yasal süresi içinde iptal/itiraz başvurusu

Sıkça Sorulan Sorular (İdare Hukuku)

İdari işlemlere karşı dava açma süresi kaç gündür ve nasıl hesaplanır?

2577 sayılı İYUK m. 7 uyarınca özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde İdare Mahkemelerinde dava açma süresi yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren 60 gün, Vergi Mahkemelerinde ise 30 gündür.

Yürütmenin durdurulması (YD) kararı ne işe yarar ve hangi şartlarda verilir?

İdari dava açılması kural olarak idari işlemin (örneğin yıkım kararı, ruhsat iptali, meslekten çıkarma) uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz. Ancak İYUK m. 27 uyarınca "idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması" ve "uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğacak olması" şartlarının birlikte gerçekleşmesi halinde mahkemece yürütmenin durdurulmasına karar verilir.

Belediye tarafından verilen imar para cezası ve yıkım kararına nasıl itiraz edilir?

3194 sayılı İmar Kanunu m. 32 (yıkım) ve m. 42 (idari para cezası) uyarınca alınan Belediye Encümeni kararlarında yapı tatil tutanağının usulüne uygun düzenlenip düzenlenmediği, ölçüm ve sınıflandırma hataları incelenerek 60 gün içinde İdare Mahkemesinde yürütmenin durdurulması istemli iptal davası açılır.

Üst makama yapılan başvuru (İYUK m. 11) dava açma süresini durdurur mu?

Evet. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması veya değiştirilmesi için üst makama (üst makam yoksa işlemi yapmış olan makama) dava açma süresi içinde başvurulabilir; bu başvuru işlemeye başlamış olan dava açma süresini durdurur ve 30 gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır.

Hakkımızda
Hukuk, bireylerin ve kurumların hayatında giderek daha fazla önem taşıyan bir alandır. Hukuki süreçlerin açık, anlaşılır ve doğru şekilde ele alınması, sağlıklı bir değerlendirme yapılabilmesi bakımından önemlidir. Avukat Enes Nergiz, Antalya’da avukatlık faaliyeti yürütmektedir. Çalışmalarını hukuki uyuşmazlığın niteliğine, ilgili mevzuata ve somut olayın özelliklerine göre sürdürmektedir. İngilizce ve Rusça dillerinde iletişim kurulabilmektedir.
İletişim Bilgileri
Adres : Hacet Mahallesi Adliye Caddesi Göret Apartman D:13 Kat:3 No:5 Alanya/Antalya

Telefon : +90 553 417 23 13
E-Posta : [email protected]