Anasayfa / Çalışma Alanları / Ceza Hukuku
Ceza hukuku, suç olarak tanımlanan fiilleri ve bu fiillere bağlanan yaptırımları düzenleyen hukuk alanıdır. Bu alanda yürütülen soruşturma ve kovuşturma süreçleri, kişilerin özgürlüğü, güvenlik tedbirleri ve ceza sorumluluğu bakımından önemli sonuçlar doğurabilir.
Ceza yargılamasında, bir fiilin suç sayılabilmesi ve yaptırıma bağlanabilmesi için bunun kanunda açıkça düzenlenmiş olması gerekir. Suçta ve cezada kanunilik ilkesi gereği, kanunda suç olarak tanımlanmayan bir fiil nedeniyle ceza verilemez. Aynı şekilde ceza hükümleri geçmişe yürütülmez ve kıyas yoluyla suç veya ceza oluşturulamaz.
Ceza hukuku alanındaki soruşturma ve kovuşturma süreçlerinde hukuki çalışma yürüten avukatlar, ceza hukukuna ilişkin dosyalarda görev alır. Uygulamada “ceza avukatı” veya “ağır ceza avukatı” şeklinde ifadeler kullanılabilmekle birlikte, bunlar ayrı bir resmî avukatlık unvanı niteliğinde değildir. Ceza hukukuna ilişkin dosyalar, uyuşmazlığın niteliğine göre farklı mahkemelerde görülebilir.
Ceza hukukuna ilişkin dosyalarda genel olarak şu aşamalar önem taşır:
Her dosyada uygulanacak usul, isnat edilen suçun niteliğine, delil durumuna ve yargılamanın geldiği aşamaya göre değişebilir.
Ceza yargılamasında avukat; şüpheli, sanık, müşteki veya katılan sıfatıyla yer alan kişilerin hukuki sürecini takip edebilir. Savunma hakkının kullanılması, delillerin değerlendirilmesi, hukuki itirazların ileri sürülmesi ve yargılama sürecindeki işlemlerin takibi bu kapsamda önem taşır.
Ceza dosyalarında avukatın üstlendiği hukuki çalışmalar, dosyanın niteliğine göre değişmekle birlikte genel olarak şunları içerebilir:
Ceza yargılamasında delillerin elde edilme biçimi, içeriği ve hukuka uygunluğu önem taşır. Tanık anlatımları, kamera kayıtları, bilirkişi raporları, dijital incelemeler, resmi tutanaklar ve diğer deliller; dosyanın niteliğine göre farklı ağırlık taşıyabilir.
Bu nedenle ceza dosyaları, yalnızca isnada göre değil; delil yapısı, usul işlemleri ve savunma hakkı birlikte değerlendirilerek ele alınmalıdır.
Ceza hukuku alanında her dosya; isnat edilen fiil, suçun yasal unsurları, kast veya taksir durumu, koruma tedbirleri, deliller ve usul işlemleri bakımından ayrıca incelenmelidir. Özellikle soruşturma aşamasında yapılan işlemler, sonraki kovuşturma süreci bakımından da önem taşıyabilir.
Bu nedenle ceza hukukuna ilişkin süreçlerde, dosyanın bulunduğu aşama ve somut olayın özellikleri dikkate alınarak hukuki değerlendirme yapılması gerekir.
Ceza hukukuna ilişkin uyuşmazlıklarda ücretlendirme; işin niteliği, dosyanın kapsamı, yargılama aşaması ve uygulanacak Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi dikkate alınarak değerlendirilir. Bu nedenle her dosyada ücretlendirme ayrıca belirlenir.
Bu sayfada yer alan açıklamalar genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Ceza hukukuna ilişkin her işlem ve uyuşmazlık; isnat edilen fiilin niteliği, delil durumu, yargılamanın aşaması ve somut olayın özelliklerine göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Antalya Barosu (Sicil No: 6281) üyesi Avukat Enes Nergiz kuruculuğundaki Av. Enes Nergiz Hukuk ve Danışmanlık Bürosu; Alanya, Antalya, Manavgat, Kemer, Gazipaşa ve Türkiye genelinde Ceza Hukuku kapsamındaki dava, icra, tahkim ve danışmanlık süreçlerini 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu (TCK) ve 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) ile güncel Yargıtay, Danıştay ve Bölge Adliye Mahkemesi içtihatları ışığında yürütmektedir.
Görevli ve Yetkili Merciler: Sulh Ceza Hakimliği, Asliye Ceza Mahkemesi, Ağır Ceza Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Daireleri.
| Dava / Hukuki İşlem Türü | Yasal Dayanak | Görevli Mahkeme / Kurum | Kritik Süre ve Usul Kuralı |
|---|---|---|---|
| Gözaltı ve Tutuklama Kararına İtiraz | 5271 s. CMK m. 91, 100, 101, 268 | Sulh Ceza Hakimliği / Asliye Ceza | Kararın öğrenilmesinden itibaren 7 gün içinde itiraz |
| Asliye Ceza Görev Alanına Giren Suçlar | 5235 s. Kanun m. 11 & 5237 s. TCK | Asliye Ceza Mahkemesi | Üst sınırı 10 yıl veya daha az hapis gerektiren suçlar |
| Ağır Ceza Görev Alanına Giren Suçlar | 5235 s. Kanun m. 12 & TCK (Yağma, Kasten Öldürme, Uyuşturucu Ticareti, Resmi Belgede Sahtecilik) | Ağır Ceza Mahkemesi | 10 yıldan fazla hapis veya ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlar |
| İstinaf ve Temyiz Kanun Yolları | 5271 s. CMK m. 272 – 307 | Bölge Adliye Mahkemesi / Yargıtay | Hükmün gerekçeli tebliğinden itibaren 2 hafta |
5271 sayılı CMK m. 147 ve m. 148 uyarınca şüphelinin kollukta veya Cumhuriyet Savcılığında verdiği ifade, ileride açılacak kamu davasının temel delil omurgasını oluşturur. Müdafi (avukat) bulunmaksızın kollukça alınan ifadeler, hakim veya mahkeme huzurunda şüpheli tarafından doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz.
CMK m. 101 ve m. 268 uyarınca Sulh Ceza Hakimliği tarafından verilen tutuklama veya adli kontrol kararlarına karşı tefhim veya tebliğden itibaren 7 gün içinde itiraz edilebilir. Ayrıca soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında tutukluluğun gözden geçirilmesi ve tahliye talep edilebilir.
CMK m. 231 kapsamında yapılan yasal değişiklikler doğrultusunda, sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkum olmaması, mahkemece возмездие/zararın giderilmesi ve 2 yıl veya daha az süreli hapis cezası şartlarının varlığı halinde HAGB değerlendirilir; HAGB kararlarına karşı istinaf kanun yolu açıktır.
Evet. CMK m. 202 uyarınca Türkçe bilmeyen şüpheli, sanık veya mağdura soruşturma ve kovuşturma evrelerinde ücretsiz tercüman görevlendirilir ve yabancı uyruklu kişinin talebi halinde vatandaşı olduğu devletin konsolosluğuna bildirim yapılır.
Alanya, Gazipaşa ve çevresinde işlenen ağır ceza kapsamındaki suçlarda görevli ve yetkili merci Alanya Ağır Ceza Mahkemeleri olup, istinaf incelemeleri Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Ceza Daireleri tarafından yürütülmektedir.
